10 jaar -- handanalyse onderzoek
SPECIALISATIE 2: NEUROTICISME
De gedragsdimensie NEUROTICISME heeft betrekking op de mate waarin mensen ontvankelijk zijn voor het ervaren van emoties. Het belang van NEUROTICISME komt tot uitdrukking in het gegeven dat in het dagelijkse leven emoties vaak gedragsbepalend zijn.
Het belang van de gedragsdimensie NEUROTICSME komt ook tot uitdrukking in het feit dat deze term in diverse persoonlijksheidsmodellen wordt aangetroffen (1). Meestal wordt de term NEUROTICISME hierbij in verband gebracht met het ervaren van negatieve emoties, emotionele labiliteit, of een gebrek aan emotionele controle.
In het vervolg van deze pagina wordt eerst ingegaan op de betekenis van de eigenschap NEUROTICISME binnen het perspectief van het zogenaamde 'Big Five'- model. Vervolgens presenteer ik zelf enkele onderzoeksresultaten waaruit blijkt dat bij hoog scorers op de Big Five eigenschap NEUROTICISME vaak bepaalde kenmerken in de hand worden aangetroffen.
Het 'Big Five'- model wordt gevormd door de 5 gedragsdimensies: NEUROTICISME, extraversie, openheid, altruïsme, en consciëntieusheid. Iedere gedragsdimensie is samengesteld uit een 6-tal subdimensies - de zes subdimensies van NEUROTICISME zijn hierboven weergegeven. Dit betekent dat mensen die hoog scoren op NEUROTICISME zeer ontvankelijk zijn voor het ervaren van negatieve emoties [lees verder].
Zoals de term NEUROTICISME al suggereert, scoren mensen die vroeger de diagnose 'neurose' kregen toegekend doorgaans hoog op de 'Big Five' dimensie NEUROTICISME. Hoog scorers op NEUROTICISME hebben welliswaar een verhoogd risico op bepaalde vormen van psychopathologie (metname: depressie, gegeneraliseerde angst, en agorafobie), echter deze Big Five dimensie moet zelf niet worden gezien als een maat voor psychopathologie (2). De theoretische concepten achter het 'Big Five'- model richten zich immers op het alledaagse gedrag van mensen.
Wilt u zelf on-line uw eigen 'Big Five'-profiel meten? Dat kan HIER, HIER en HIER.
Tenslotte kan worden opgemerkt dat het 'Big Five'- model ook wordt gebruikt voor onderzoek naar diverse specifieke gedragingen van mensen, zoals bijvoorbeeld: sport psychologie en persoonlijkheidsstoornissen.
De Big Five dimensie NEUROTICISME is dus gerelateerd aan de emotionele aspecten van het gedrag van mensen. In de jaren 40 en 50 heeft de Poolse psychologe Charlotte Wolff onderzoek gedaan naar de kenmerken van de hand en het emotionele functioneren van mensen. Op basis van studies (3, 4) bij mensen met een psychologische handicap schrijft Wolff (1951, p.42):
|
"It cannot be denied that people with an abnormally high inhibitive factor are more prone to neurotic disturbances than the opposite type of person, and for this reason psychologists deal more often with the strongly inhibited personality ..." |
|
"... Apart from general characteristics, such as the shape and the muscular development of the hand, the factor of inhibition can be seen als in the crease-line system, and, up to a point, in the physical qualities of the hand. ... One of the prinicipal characteristics of the sensitive types of hands is the great number of broken creas-lines and their superficial design. There are also more broken creases and other faults of design in these hands than in other hand-types, and both of these characteristics are significant for a strong inhibitive factor." |
Mijn observaties heb ik afgelopen jaren in detail vastgelegd in de volgende onderzoeksrapporten:
Overigens worden in deze onderzoeksrapporten richtlijnen geschetst waarmee op basis van meerdere kenmerken van de hand een indicatie kan worden gegeven voor de Big Five dimensie NEUROTICISME. Het vervolg van deze pagina wordt volledig gewijd aan het meest onderzochte kenmerk van de hand: de simiaan-achtige hartlijn - overigens staat dit kenmerk ook centraal in het eerste onderzoeksrapport.
Wanneer echter de hartlijn (A) duidelijk in de richting van de hoofdlijn (B) is gegroeid (waarbij de hartlijn de hoofdlijn als het ware 'raakt') dan kunnen we spreken van een simiaan-achtige hartlijn. De vergroeing tussen de hartlijn en de hoofdlijn is dan niet volledig - zie onderstaande voorbeelden.
 |
 |
 |
De Big Five scores van 15 personen met
een simiaan-achtige hartlijn
Met behulp van de NEO PI-R vragenlijst zijn de Big Five scores gemeten van 15 personen met een simiaan-achtige hartlijn. Overigens behoren de meeste van deze mensen tot de proefpersonen die aan mijn afstudeeronderzoek of het vervolgonderzoek hebben deelgenomen. Uit bovenstaande tabel blijkt dat de Big Five scores van de vrouwen met een simiaan-achtige hartlijn alleen bij de dimensie NEUROTICISME significant afwijken van de verwachte 'normale' scores. Op basis van de gevens in onderstaande tabel kan hetzelfde wordt gezegd van de Big Five scores van de mannen met een simiaan-achtige hartlijn. Echter bij de mannen is ook op de dimensie extraversie een afwijkende score aangetroffen.
1. Five-Factor Model
In onderstaande figuren zijn voor respectievelijk de onderzochte vrouwen en mannen de Big Five scores in kaart gebracht. De stippellijntjes geven de verwachte percentages weer zoals deze in de handleiding van de NEO PI-R vragenlijst worden beschreven. Op iedere Big Five dimensie is een 'normale' verdeling van toepassing: 22% scoort 'laag' (score: 1, 2 of 3), 56% scoort 'normaal' (score: 4, 5 of 6), en 22% scoort 'hoog' (score 7, 8 of 9).
Een simiaan-achtige hartlijn blijkt bij zowel de onderzochte vrouwen als de mannen relatief vaak gepaard te gaan met een hoge score op de dimensie NEUROTICISME. Wanneer beide seksen samen in beschouwing worden genomen dan is het resultaat ten aanzien van de dimensie NEUROTICISME op basis van de Pearson ksi-kwadraat toets significant op: p<0.005. 61% van de onderzochte personen met een simiaan-achtige hartlijn scoort 'hoog' op NEUROTICISME, terwijl op basis van de 'normale' verdeling een percentage van 22% werd verwacht.
Wanneer beide seksen samen in beschouwing worden genomen dan (b)lijkt er ook sprake van een relatie tussen een simiaan-achtige hartlijn en een lage score op de dimensie extraversie: op basis van de Pearson ksi-kwadraat toets significant op: p<0.025. Echter dit effect is zowel bij de vrouwen als de mannen minder sterk dan het effect bij de dimensie NEUROTICISME. Overigens vormt dit resultaat ook de sturende factor waardoor de 3 eerder genoemde onderzoeksrapporten volledig zijn gewijd aan de Big Five dimensie NEUROTICISME.
Tenslotte kan worden opgemerkt dat bovenstaande onderzoeksresultaten aansluiten op de inzichten die door medische wetenschappers ten aanzien van de simiaanlijn zijn verworven. Want letterlijk uit de resultaten van honderden studies blijkt dat de simiaanlijn frequent gepaard gaat met diverse medische vormen van pathologie. Het meest bekende voorbeeld betreft het syndroom van Down (5) - overigens is dit voorbeeld ook steeds vaker terug te vinden op de websites van traditionele handanalisten. DIT betreft de website van een dame met een simiaanlijn in haar linker hand; naast haar persoonlijke (neurotisch getinte) gedachten over haar eigen simiaanlijn presenteert ze ook veel meer informatie over de (medische) achtergronden van de simaanlijn.
In combinatie met deze inzichten met betrekking tot welhaast 'beroemde' simiaanlijn, kan uit de beschreven onderzoeksresultaten ten aanzien van de simiaan-achtige hartlijn worden afgeleid dat deze mogelijk niet alleen een betekenis heeft in het perspectief van de (Big Five) psychologie. Want in navolging van de eerder beschreven contstatering dat hoog scorers op NEUROTICISME een verhoogd risico hebben op bepaalde vormen van psychopathologie (depressie, gegeneraliseerde angst en agorafobie werden genoemd), ligt het voor de hand dat de simiaan(-achtige hart)lijn ook hiervoor een indicatie kan vormen.
REFERENTIES:
2. Hoekstra, H.A. e.a. (1996). NEO PI-R, NEO FFI: Big Five persoonlijkheidsvragenlijsten: handleiding. Lisse: Swets & Zeitlinger Publishers
3. Wolff, Ch. A psychology of gesture. Methuen, 1945.
4. Wolff, Ch. The hand in psychological diagnosis. Methuen, 1951.
5. SYMPTOMS GUIDE: the simian crease